Co robić po spowodowaniu wypadku? Poradnik dla kierowców

Po spowodowaniu zdarzenia najpierw zadbaj o bezpieczeństwo i sprawdź, czy ktoś jest ranny. Obrażenia mogą oznaczać wypadek drogowy, a wtedy trzeba natychmiast zadzwonić pod 112. Gdy nikt nie ucierpiał, sytuacja jest jasna, a uczestnicy zgadzają się co do winy, zwykle wystarczy dokumentacja i oświadczenie sprawcy.

Pierwsze kroki po zdarzeniu

Kolizja dotyczy sytuacji, w której powstały szkody materialne, ale nikt nie odniósł obrażeń. Wypadek drogowy wiąże się natomiast z obrażeniami ciała lub śmiercią. W praktyce obrażenia trwające dłużej niż 7 dni mogą mieć znaczenie dla kwalifikacji zdarzenia jako przestępstwa z art. 177 Kodeksu karnego. Jeżeli nie masz pewności, jak ocenić stan uczestnika, potraktuj sytuację jako wymagającą wezwania służb.

Postępuj w następującej kolejności:

1. Zatrzymaj pojazd i zabezpiecz miejsce. Włącz światła awaryjne. Jeśli samochód można bezpiecznie przestawić i nie ma rannych, usuń go z jezdni. Ustaw trójkąt ostrzegawczy w miejscu widocznym dla nadjeżdżających kierowców. Na autostradzie lub drodze ekspresowej powinien znajdować się około 100 m za pojazdem.
2. Sprawdź stan uczestników. Zapytaj, czy ktoś potrzebuje pomocy. Przy obrażeniach, utracie przytomności, duszności lub innych niepokojących objawach dzwoń pod 112 i wykonuj polecenia dyspozytora.
3. Nie zmieniaj położenia pojazdów przy rannych. Samochody powinny pozostać na miejscu do przyjazdu służb, chyba że ich pozostawienie stwarza bezpośrednie zagrożenie. W takiej sytuacji najważniejsze jest bezpieczeństwo osób.
4. Udokumentuj zdarzenie. Zrób zdjęcia uszkodzeń, położenia pojazdów, znaków drogowych, sygnalizacji, śladów na jezdni i otoczenia. Jeśli są świadkowie, zapisz ich dane kontaktowe.
5. Ustal dalsze postępowanie. Przy jasnej kolizji bez rannych można sporządzić oświadczenie. W każdej sytuacji niejasnej, konfliktowej lub budzącej podejrzenia wezwij policję.

Kiedy wzywać policję?

Oświadczenie sprawcy jest wystarczające tylko wtedy, gdy nie ma rannych, przebieg zdarzenia nie budzi sporu, a uczestnicy dobrowolnie podają prawidłowe dane. Szybsze zakończenie sprawy nie powinno oznaczać rezygnacji z dokumentacji.

Decyzję ułatwia poniższe zestawienie:

Nie odjeżdżaj z miejsca zdarzenia, gdy ktoś jest ranny albo konieczne jest ustalenie przebiegu wypadku. Ucieczka może prowadzić do poważnych konsekwencji prawnych i utrudnić wyjaśnienie sprawy. Nie próbuj też wymuszać podpisania oświadczenia ani „załatwiać” szkody bez dokumentów.

Jak sporządzić oświadczenie sprawcy?

Dokument można napisać odręcznie na zwykłej kartce. Nie trzeba mieć gotowego formularza, ale treść musi być czytelna i jednoznaczna. Sprawdź dane z dokumentami drugiej osoby, zamiast przepisywać je z pamięci.

W oświadczeniu powinny znaleźć się:

• Dane kierowców – imiona, nazwiska, adresy, numery dokumentów tożsamości i prawa jazdy.
• Dane pojazdów – marki, modele, numery rejestracyjne oraz informacje o właścicielach.
• Dane polisy OC – nazwa ubezpieczyciela, numer polisy i okres jej obowiązywania.
• Opis zdarzenia – miejsce, data, godzina, kierunek jazdy i przebieg kolizji.
• Oświadczenie o odpowiedzialności – sprawca powinien jasno wskazać, że spowodował kolizję.
• Opis uszkodzeń – osobno dla każdego pojazdu i innych uszkodzonych przedmiotów.
• Dane świadków – jeżeli ktoś widział zdarzenie i zgadza się je przekazać.
• Podpisy obu uczestników – po sprawdzeniu całej treści dokumentu.

Dołącz zdjęcia i zachowaj kopię oświadczenia. Funkcja mStłuczka w aplikacji mObywatel może ułatwić elektroniczną wymianę danych i przygotowanie dokumentacji, ale jej dostępność oraz warunki użycia trzeba sprawdzić w aktualnej wersji aplikacji. Zwykle wymagane są między innymi dwa pojazdy zarejestrowane w Polsce, brak rannych, zgodność uczestników co do przebiegu zdarzenia oraz korzystanie z aplikacji przez obie strony.

Lista kontrolna przed opuszczeniem miejsca

Nie odjeżdżaj, dopóki nie sprawdzisz następujących elementów:

• Miejsce zdarzenia zostało zabezpieczone, a pojazdy nie utrudniają ruchu, jeśli można je było bezpiecznie przestawić.
• Nikt nie wymaga pomocy medycznej albo służby zostały już wezwane.
• Masz zdjęcia uszkodzeń, ustawienia pojazdów i otoczenia.
• Sprawdziłeś dane kierowcy, pojazdu i polisy OC.
• Oświadczenie zawiera opis zdarzenia, wskazanie sprawcy i podpisy obu stron.
• Nie podpisałeś dokumentu, z którym się nie zgadzasz.

Co dalej z ubezpieczeniem?

Poszkodowany zgłasza szkodę do ubezpieczyciela sprawcy z jego polisy OC. Ubezpieczyciel może poprosić o oświadczenie, zdjęcia, dane świadków i dodatkowe wyjaśnienia, a następnie zlecić oględziny rzeczoznawcy. Zachowaj całą dokumentację oraz potwierdzenie zgłoszenia.

OC sprawcy służy do pokrycia szkód wyrządzonych innym osobom. Naprawa własnego pojazdu po spowodowaniu kolizji może być objęta AC, jeśli taka ochrona została wykupiona. Szkoda może też wpłynąć na wysokość przyszłej składki. Szczególnej ostrożności wymagają zdarzenia po alkoholu, bez uprawnień lub bez ważnego OC, ponieważ ubezpieczyciel może w określonych sytuacjach dochodzić od sprawcy zwrotu wypłaconego odszkodowania.

Najbezpieczniejsza zasada jest prosta: najpierw zabezpiecz ludzi i miejsce, potem ustal, czy potrzebna jest policja, a dopiero na końcu zajmij się oświadczeniem i zgłoszeniem szkody.

Treść ma charakter informacyjny i nie stanowi porady prawnej. W razie obrażeń, podejrzenia przestępstwa lub sporu co do przebiegu zdarzenia skontaktuj się z policją, służbami ratunkowymi albo profesjonalnym pełnomocnikiem.